EN       : انتخاب زبان
   صفحه اصلی |  اعضای هیأت علمی |  برنامه های علمی | ورود به سايت  |  تماس با ما
   کمينه

 

برنامه پایش اقیانوس­شناسی خلیج فارس و دریای عمان

 

با توجه به اهمیت محیط دریایی خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان از نظر منابع زیستی و غیر زیستی و مسائل راهبردی گوناگون و وجود استرس روزافزون بر این محیط دریایی ارزشمند، تدوین یک برنامه پایش بلند مدت در همه زمینه های مرتبط با آن ضروری به نظر می رسید. پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی در راستای وظایف سازمانی خود با بکارگیری شناور کاوشگر خلیج  ، تجهیزات پیشرفته اندازه­ گیری و نمونه­ برداری ، کادر متخصص و مجرب در زمینه های مختلف اقیانوس شناسی و آزمایشگاه­های تخصصی، برنامه پایش بلند مدتی را برای مطالعه و کنترل علایم زیستی و غیر زیستی خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان در حوزه­های مرتبط با اقیانوس شناسی تدوین کرده است. مطالعات منظمی در حوزه­های مختلف شامل اقیانوس شناسی فیزیکی، اقیانوس شناسی شیمیایی، اقیانوس شناسی زیستی، زمین شناسی دریایی، اقیانوس شناسی ماهواره ای، علوم جوی و فناوری و مهندسی دریا در یک شبکه پایش مشخص با برنامه زمانی معلوم، پیش بینی شده است.

 


نقشه ایستگاه ­های پیش­بینی شده در برنامه

 

در فاز نخست این برنامه (2 سال نخست) با توجه به عدم شناخت کافی از فرآیند­های فیزیکی، شیمیایی و زیستی حاکم بر این محیط و عدم اطلاع دقیق از تغییرات زمانی کوتاه مدت (ماهانه و چند سالانه) علایم و فاکتورهای محیطی، برنامه ریزی برای پایش در برخی ایستگاه های منتخب در خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان با فرکانس زمانی 4 بار در سال انجام شد. از زمان آغاز فعالیت کاوشگر خلیج فارس   تا کنون (آذر 1398)، در راستای برنامه پایش اقیانوس شناسی خلیج فارس و دریای عمان، شش گشت دریایی با کدهای PGE1801، PGE1802، PGE1803، PGE1804، PGE1901 و PGE1902 در محدوده آب های خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان در فصول مختلف سال (دی ماه 1396، اردیبهشت 1397، شهریور و مهر 1397، آذر و دی 1397، اردیبهشت 1398 و آذر 1398) برگزار گردید.

 


در مجموع، طی حدود  80 روز ماموریت دریایی (1000 نفر-روز) تعداد حدود150 ایستگاه (با احتساب تکرارهای فصلی در برخی از ایستگاه ها) مورد اندازه گیری و نمونه برداری قرار گرفت. بیشترین تعداد ایستگاه ها (60) در گشت دریایی PGE1901 مورد ارزیابی، اندازه گیری و نمونه برداری قرار گرفت که از نظر پوشش جغرافیایی از دهانه اروند در شمال غرب خلیج فارس تا روبروی خلیج چابهار در دریای مکران را پوشش داد. در این گشت دریایی نمونه برداری از آب و رسوب و شناورزی های دریایی از مناطق کم عمق نزدیک ساحل (عمق حدود 10 متر) تا اعماق بیش از 1000 متر در دریای عمان انجام شد. در حالیکه، تمرکز گشت های PGE1801، PGE1802 و PGE1804 بر روی تنگه هرمز و بخش شرقی خلیج فارس بود. بیش از 30 عضو هیات علمی و کارشناس پژوهشی به طور مستقیم در گشت های دریایی و یا آنالیزهای آزمایشگاهی و تحلیل داده های حاصل، در این برنامه پایش همکاری و فعالیت می­کنند.

 

 

 

برنامه پایش اقیانوس­شناسی خلیج فارس و دریای عمان

 

با توجه به اهمیت محیط دریایی خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان از نظر منابع زیستی و غیر زیستی و مسائل راهبردی گوناگون و وجود استرس روزافزون بر این محیط دریایی ارزشمند، تدوین یک برنامه پایش بلند مدت در همه زمینه های مرتبط با آن ضروری به نظر می رسید. پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی در راستای وظایف سازمانی خود با بکارگیری شناور کاوشگر خلیج  ، تجهیزات پیشرفته اندازه­ گیری و نمونه­ برداری ، کادر متخصص و مجرب در زمینه های مختلف اقیانوس شناسی و آزمایشگاه­های تخصصی، برنامه پایش بلند مدتی را برای مطالعه و کنترل علایم زیستی و غیر زیستی خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان در حوزه­های مرتبط با اقیانوس شناسی تدوین کرده است. مطالعات منظمی در حوزه­های مختلف شامل اقیانوس شناسی فیزیکی، اقیانوس شناسی شیمیایی، اقیانوس شناسی زیستی، زمین شناسی دریایی، اقیانوس شناسی ماهواره ای، علوم جوی و فناوری و مهندسی دریا در یک شبکه پایش مشخص با برنامه زمانی معلوم، پیش بینی شده است.

 


نقشه ایستگاه ­های پیش­بینی شده در برنامه

 

در فاز نخست این برنامه (2 سال نخست) با توجه به عدم شناخت کافی از فرآیند­های فیزیکی، شیمیایی و زیستی حاکم بر این محیط و عدم اطلاع دقیق از تغییرات زمانی کوتاه مدت (ماهانه و چند سالانه) علایم و فاکتورهای محیطی، برنامه ریزی برای پایش در برخی ایستگاه های منتخب در خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان با فرکانس زمانی 4 بار در سال انجام شد. از زمان آغاز فعالیت کاوشگر خلیج فارس   تا کنون (آذر 1398)، در راستای برنامه پایش اقیانوس شناسی خلیج فارس و دریای عمان، شش گشت دریایی با کدهای PGE1801، PGE1802، PGE1803، PGE1804، PGE1901 و PGE1902 در محدوده آب های خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان در فصول مختلف سال (دی ماه 1396، اردیبهشت 1397، شهریور و مهر 1397، آذر و دی 1397، اردیبهشت 1398 و آذر 1398) برگزار گردید.

 


در مجموع، طی حدود  80 روز ماموریت دریایی (1000 نفر-روز) تعداد حدود150 ایستگاه (با احتساب تکرارهای فصلی در برخی از ایستگاه ها) مورد اندازه گیری و نمونه برداری قرار گرفت. بیشترین تعداد ایستگاه ها (60) در گشت دریایی PGE1901 مورد ارزیابی، اندازه گیری و نمونه برداری قرار گرفت که از نظر پوشش جغرافیایی از دهانه اروند در شمال غرب خلیج فارس تا روبروی خلیج چابهار در دریای مکران را پوشش داد. در این گشت دریایی نمونه برداری از آب و رسوب و شناورزی های دریایی از مناطق کم عمق نزدیک ساحل (عمق حدود 10 متر) تا اعماق بیش از 1000 متر در دریای عمان انجام شد. در حالیکه، تمرکز گشت های PGE1801، PGE1802 و PGE1804 بر روی تنگه هرمز و بخش شرقی خلیج فارس بود. بیش از 30 عضو هیات علمی و کارشناس پژوهشی به طور مستقیم در گشت های دریایی و یا آنالیزهای آزمایشگاهی و تحلیل داده های حاصل، در این برنامه پایش همکاری و فعالیت می­کنند.

 

 


 چاپ   
کلیه حقوق این پورتال متعلق به پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی است.